Trump'ın çağrısı ve İran müzakereleri küresel piyasaları hareketlendirdi

A1 Capital'in analizine göre, Donald Trump, İran ile devam eden müzakereler kapsamında Orta Doğu’da yeni bir diplomatik sürecin gündeme geldiğini açıkladı. Trump, Türkiye, Suudi Arabistan, Katar, Pakistan, Mısır ve Ürdün’den İsrail ile ilişkileri normalleştirmeyi hedefleyen İbrahim Anlaşmaları’na toplu şekilde katılmalarını talep etti.

2020 yılında Trump yönetiminin arabuluculuğunda hayata geçirilen İbrahim Anlaşmaları; İsrail ile bazı Arap ülkeleri arasında diplomatik ilişkilerin kurulmasını, ekonomik iş birliğinin artırılmasını ve bölgesel gerilimlerin azaltılmasını amaçlayan normalleşme süreci olarak biliniyor. Sürece ilk olarak Birleşik Arap Emirlikleri ve Bahreyn katılırken, daha sonra Sudan ve Fas da anlaşmalara dahil olmuştu.

Anlaşmaların ardından İsrail ile Birleşik Arap Emirlikleri arasında ticaret hacminin arttığı, doğrudan uçuşların başladığı ve savunma iş birliklerinin geliştiği belirtilirken, Trump yönetiminin bu süreci önemli bir dış politika başarısı olarak değerlendirdiği ifade edildi. ABD’nin süreç kapsamında Fas’a Batı Sahra konusunda destek verdiği, Sudan’ı terör listesinden çıkardığı ve BAE’ye gelişmiş silah satışları gerçekleştirdiği kaydedildi.

Filistin tarafının ise söz konusu anlaşmalara sert tepki gösterdiği, Arap ülkelerinin Filistin devleti kurulmadan İsrail ile normalleşmesini “ortak Arap pozisyonunun kırılması” olarak değerlendirdiği belirtildi.

Uluslararası kaynaklara göre İbrahim Anlaşmaları’nın, Orta Doğu’daki ittifak yapısının değiştiğini gösterdiği ifade edildi. Bölgedeki ülkelerin artık yalnızca ideolojik eksenler üzerinden değil; güvenlik, ekonomi, teknoloji, İran dengesi ve büyük güçlerle ilişkiler temelinde yeni iş birlikleri geliştirdiği kaydedildi.

Trump, İran ile müzakerelerin “iyi gittiğini” belirtmesine rağmen yakın zamanda anlaşmaya varılacağına ilişkin net bir işaret vermedi. Trump’a yakın isimlerden Senatör Lindsey Graham ise İran’ın da İbrahim Anlaşmaları sürecine dahil edilmesinin bölgesel entegrasyonu hızlandırabileceğini ve ekonomik fırsatlar yaratabileceğini savundu.

Pakistan’ın ise söz konusu teklifi reddettiği bildirildi. Pakistanlı kaynaklar, İran ateşkes diplomasisinin İbrahim Anlaşmaları etrafında yeni bir baskı mekanizmasına dönüştürülmeye çalışıldığını öne sürerken, iki konunun birbirine bağlanamayacağını ifade etti. lar ayrıca Pakistan’ın bu tür taleplere uyma zorunluluğu bulunmadığını dile getirdi. Diğer ülkelerden ise henüz resmi açıklama gelmedi.

Öte yandan Japonya merkezli Nikkei gazetesi, ABD ve İran’ın iki ülke arasındaki düşmanlıkların sona erdirilmesine yönelik bir anlaşmadan yaklaşık 30 gün sonra Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılması planını görüştüğünü yazdı.

Haberde, İran’ın anlaşma sonrasında Hürmüz Boğazı’ndaki mayınları temizlemeye başlayacağı, transit ücretlerini kaldıracağı ve tüm ülkelerin gemilerine güvenli geçiş imkanı sağlanacağı belirtildi. Ayrıca Nisan ayında sağlanan ateşkesin 60 gün daha uzatılmasının ve bu süreçte İran’ın nükleer programına ilişkin müzakerelerin sürdürülmesinin planlandığı aktarıldı.

Gemi takip verilerinin, son günlerde Hürmüz Boğazı’ndan Pakistan, Çin ve Hindistan yönüne hareket eden sıvılaştırılmış doğal gaz tankerleri ile Irak petrolü taşıyan süper tankerlerin yeniden geçiş yaptığını gösterdiği belirtildi. Bu gelişmelerin ardından Brent petrol fiyatının 94 doların altına gerilediği kaydedildi.

Piyasalarda ise ABD Merkez Bankası’nın faiz politikalarına ilişkin beklentilerin değiştiği ifade edildi. Daha önce faiz indirimi beklentilerinin öne çıktığı dönemin aksine, yatırımcıların artık 2027 yılı başında faiz artırımı ihtimalini fiyatladığı belirtildi.

Jeopolitik risklerin azalacağı beklentisiyle birlikte petrol fiyatlarındaki düşüşün altın fiyatlarını desteklediği ifade edilirken, altının ons fiyatının yeniden 4 bin 500 dolar seviyesini aştığı ve 4 bin 573 dolar seviyesinde işlem gördüğü aktarıldı.

Açıklamada ayrıca spot gümüşün yüzde 3,4 artışla 78,31 dolara, platinin yüzde 1,9 yükselişle 1.959 dolara ve paladyumun yüzde 2,8 değer kazanarak 1.386 dolara çıktığı kaydedildi.

A1 Capital tarafından yapılan değerlendirmede, finansal varlıkların büyük ölçüde petrol fiyatlarından etkilendiği ve düşük petrol fiyatlarının ABD Merkez Bankası’nın para politikasına ilişkin beklentiler üzerinden altın fiyatlarını desteklediği ifade edildi.